जलविद्युतको बजार सुनिश्चित बन्यो, अब लगानीको वातावरण मजबुत बन्छ: कुलमान घिसिङ

काठमाडौँ । नेपाल विद्युत् प्राधिकरणका प्रबन्ध निर्देशक कुलमान घिसिङले भारतसँग दीर्घकालीन विद्युत् व्यापार सम्झौतासँगै बिजुलीको बजार सुनिश्चित बनेको बताएका छन् ।  कुराकानीमा उनले भारतसँग सम्पन्न विद्युत् व्यापार सम्झौतासँगै अथाह सम्भावनासहितको बजार सुनिश्चित बनेको बताएका हुन् ।

आज नेपाल र भारतीय पक्षबिच १० वर्षमा १० हजार मेगावाट विद्युत् व्यापार सम्झौता(पीटीए) सम्पन्न भएको छ । यसअघि, जेठ तेस्रो सातामा प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डको भारत भ्रमणका क्रममा विद्युत् व्यापारको प्रारम्भिक सम्झौता भएको थियो । सोही प्रारम्भिक सम्झौताले अन्तिमरुप पाएसँगै कार्यान्वयनमै जाने भएको हो ।

भारतीय विदेशमन्त्री एस जयशंकरको दुई दिने नेपाल भ्रमणका क्रममा नेपाल र भारतका ऊर्जा सचिवले विद्युत् व्यापार सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेसँगै भारतीय बजारमा नेपालको पहुँच खुलेको हो । अब यससँगै, नेपालमा लगानीको ढोका खुल्ने घिसिङको भनाई छ । हालसम्म १० हजार मेगावाटभन्दा धेरै जलविद्युतको विद्युत् खरिद सम्झौता (पीपीए) भइसकेको बताए ।

यो सम्झौतासँगै ती आयोजनामा लगानीको बातावरण बन्ने उनको भनाई छ । यस्तै, पीपीएको पर्खाइमा रहेका थप १० हजार मेगावाट क्षमताका आयोजनाको पीपीए समेत खुल्ने उनको भनाई छ । यो सम्झौतासँगै नेपाल र भारतबिच वस्तु किनबेच जस्तै बिजुली किनबेच हुनेछ ।

हाल नेपालले भारततर्फ करिब ७०० मेगावाट बिजुली निर्यातको अनुमति पाएको छ । यद्यपि, यतिबेला सुख्खा याम लागेसँगै भारतबाट नेपालतर्फ बिजुली आइरहेको छ । वर्षा याममा भने नेपालबाट भारततर्फ कूल १५ अर्ब रुपैयाँभन्दा धेरैको बिजुली निर्यात हुन्छ । प्राधिकरणका अनुसार भारतसँगको बिजुली व्यापारमा नेपाल नाफामा गइसकेको छ। अर्थात नेपालले भारतबाट आयात गर्ने बिजुलीको तुलनामा निर्यात गर्ने बिजुली र आम्दानी समेत बढी छ ।