चीनसँगको सहमतिले अमेरिकी किसानमा नयाँ भरोसा

(वासिङ्टन) । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङबीच बेइजिङमा सम्पन्न उच्चस्तरीय शिखर सम्मेलनपछि चीनले अमेरिकी कृषि उत्पादनहरूको खरिद उल्लेखनीय रूपमा बढाउने सहमति जनाएको छ । विशेष गरी गोमांस, कुखुराको मासु र भटमासजस्ता उत्पादनको व्यापार विस्तार गर्ने समझदारी भएपछि लामो समयदेखि व्यापार युद्धको असर झेलिरहेका अमेरिकी किसानहरूमा नयाँ आशा जागेको छ ।

ह्वाइट हाउसले आइतबार सार्वजनिक गरेको विवरणअनुसार चीनले सन् २०२६ का लागि वार्षिक १७ अर्ब अमेरिकी डलर बराबरका अमेरिकी कृषि उत्पादन खरिद गर्ने सहमति जनाएको छ । यही स्तरको खरिद सन् २०२७ र २०२८ मा पनि कायम राखिने बताइएको छ । ट्रम्प प्रशासनले यसलाई अमेरिकी कृषि क्षेत्रका लागि महत्त्वपूर्ण उपलब्धिका रूपमा प्रस्तुत गरेको छ ।

सम्झौताअनुसार चीनले अमेरिकी गोमांसको बजार पहुँच पुनः खुला गर्नेछ भने अमेरिकी कृषि विभागले बर्ड फ्लूबाट मुक्त घोषणा गरेका राज्यहरूबाट कुखुराको मासु आयात फेरि सुरु गर्नेछ । यी प्रतिबद्धताहरू यसअघि चीनले अमेरिकी भटमास खरिदका लागि जनाएको सहमतिभन्दा अतिरिक्त हुने ह्वाइट हाउसले जनाएको छ ।

व्यापार युद्धका कारण विगत केही वर्षयता अमेरिकी किसानहरूले चीनजस्तो विशाल बजार गुमाउँदै आएका थिए । विशेष गरी भटमास किसानहरू सबैभन्दा बढी प्रभावित भएका थिए, किनकि चीन परम्परागत रूपमा अमेरिकी भटमासको सबैभन्दा ठूलो विदेशी खरिदकर्ता मानिन्थ्यो । ट्रम्प प्रशासनले चिनियाँ वस्तुहरूमा अतिरिक्त कर लगाएपछि चीनले अमेरिकी भटमास खरिद लगभग बन्द गरिदिएको थियो ।

अमेरिकी कृषि विभागको तथ्यांकअनुसार चीनले सन् २०२२ मा अमेरिकाबाट करिब ३८ अर्ब डलर बराबरका कृषि वस्तु आयात गरेको थियो । तर व्यापार तनाव चर्किँदै जाँदा यो रकम घटेर सन् २०२५ मा केवल आठ अर्ब डलरमा सीमित भएको थियो । त्यसमध्ये भटमास खरिद मात्रै सन् २०२२ मा करिब १८ अर्ब डलर बराबर रहेकामा २०२५ मा घटेर तीन अर्ब डलरमा झरेको थियो ।

ह्वाइट हाउसका अनुसार गत अक्टोबरमा भएको व्यापार युद्ध विरामपछि चीनले चालु बजार वर्षमा एक करोड २० लाख मेट्रिक टन अमेरिकी भटमास खरिद गर्ने तथा आगामी तीन वर्षमा प्रत्येक वर्ष दुई करोड ५० लाख मेट्रिक टन खरिद गर्ने प्रतिबद्धता जनाएको छ । यद्यपि यस पटकको नयाँ सम्झौतामा चीनले भटमास खरिद कति थप बढाउनेछ भन्ने स्पष्ट भइसकेको छैन ।

यसबीच चीनले खाद्य सुरक्षालाई राष्ट्रिय सुरक्षासँग जोडेर हेर्न थालेपछि कृषि आयातको स्रोत विविधीकरण पनि गरिरहेको छ । अमेरिकी उत्पादनमा निर्भरता घटाउँदै चीनले ब्राजिल, अर्जेन्टिना लगायत अन्य देशहरूबाट पनि भटमास, गोमांस र अन्य कृषि सामग्रीको आयात बढाएको छ ।